Zomerlezen 14: Bregje Hofstede – Drift

Zelden las ik een boek waarin de hoofdpersoon zo op mij lijkt. De roman Drift van Bregje Hofstede gaat over het einde van een liefdesrelatie, de eerste liefde van de hoofdpersoon. Met dagboekfragmenten, brieven en herinneringen puzzelt ze een reconstructie van haar liefde, vaak in de jij-vorm.

(…) het punt is dat er een deel van mij was dat niet in de wij-vorm kon worden gegoten. Niet eens in ik-vorm, misschien.

Maar vooral gaat het over hoe hoofdpersoon Breg zichzelf genadeloos ontleedt, de ontrafeling van deze liefdesgeschiedenis is haar coming-of-age. Ze ziet zichzelf door de ogen van anderen en ze is hard – vooral voor zichzelf.

‘Weet je wat het probleem is? Jij bent geen tegenslag gewend. Jij wilt overal dwars doorheen zeilen. Zonnetje erbij, waterijsje, sandwiches voor de picknick die precies op de juiste manier gesneden moeten zijn. Maar zodra iets moeilijk wordt, ben je weg.’

Het is een verwijt van haar vriend Luc, een voorbeeld van hoe anderen haar lijken te zien (uiteraard is de selectie van voorbeelden ook door ik-verteller Breg bepaald). De lezer zal net zo goed zien hoe ze al die tijd moeite gedaan heeft om het hem naar de zin te maken.

Mijn moeder heeft me ooit gezegd: ‘Als we jou niet streng hadden opgevoed, dan was je echt een kreng geweest.’

Haar leraren vonden haar arrogant, haar vader zegt: ‘Dat was je ook.’ Het is hoe dingen gaan in opvoeding, maar deze roman is daarmee ook een scherp portret van hoe een latent/onbewust hoogbegaafde, hoogsensitieve jonge vrouw volwassen wordt en met zichzelf in de knoop komt.

Zei ik dat ik mezelf daarin herkende? Ja, en ik zou het niet hardop benoemen als het me zelf niet jaren gekost had om dit te zien door het eerst in andere onbewust hoogbegaafde meisjes te zien (op school, in mijn werk als leraar/teamleider). Het is een verborgen, onderhuids probleem, want deze meisjes doen het in schoolprestaties goed, maar zijn soms ‘betweterig, bijdehand, arrogant, moeilijk’ in de ogen van leeftijdsgenoten en opvoeders. Ze vertonen sociaal wenselijk gedrag, maar piekeren zich suf omdat ze voelen dat er iets anders is, dat ze zich te veel aanpassen, dat ze er niet bij horen. En op zoek naar een soort ultieme vervulling in het leven (begrepen worden?) kun je dan alleen maar vastlopen wanneer (ook in een volwassen leven) studie, werk, kunst of liefde die vervulling niet geven. Wat mij betreft zouden al deze vrouwen en meisjes (en hun ouders en (ex-)geliefdes) deze roman moeten lezen. En voor wat het waard is… de wens om begrepen te worden is sowieso een erg subjectieve abstractie van een allervaagst gevoel – zo relativeer ik zelf maar.

(Ik zeg: meisjes, vrouwen. Is het anders bij jongens? Gemiddeld gezien zullen jongens zich sneller dan meisjes verzetten tegen de sociale normen van school, en dus minder gaan presteren of hun onvrede uiten. Daarmee is hun hoogbegaafdheid en de problematiek hierbij veel eerder zichtbaar. Is het erg? Helpt het je om het te weten en begeleid te worden? Dat weet ik niet, maar ik denk het wel. Lees eventueel hier meer over (begeleiding bij) hoogbegaafdheid.)

Terug naar de literatuur, want naast deze persoonlijke beleving bij deze roman las ik ook een prachtige reconstructie van de liefde, met vele scherpe details en verbluffend mooie beelden en taal. De symboliek van Pompeji en ook van veertig dagen is misschien al te vaak gebruikt naar mijn smaak, maar de wijze waarop de (fictieve) debuutroman van de ik-persoon (De welp) in het verhaal is vervlochten, vond ik wel erg mooi en betekenisvol. Als ik dat verder uitleg, geef ik te veel weg, dus hieronder nog maar een citaat dat die kern van de roman zo goed laat zien: wat wij allemaal doen en laten voor de liefde.

Je denkt dat ik nooit naar je luister, maar jij bepaalt de manier waarop ik mijn hoofd houd (want ik weet dat je mijn lange nek bewondert), je stuurt het wiegen van mijn heupen, net als mijn onwetendheid over de politieke zaken die je me zo graag uitlegt. Er zijn elke dag honderden dingen die ik voor je doe of laat, zoveel dat jouw advies en mijn karakter niet meer van elkaar te onderscheiden zijn. En de allergrootste daad die ik uit liefde doe is hiervan niets te laten zien. Ik ben bang dat je me lager aanslaat zodra je ziet dat ik de ideale vrouw speel en haar niet ben.

Pannonhalma, Hongarije

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.